Botector en UV-c zijn perfect compatibel als residuvrije schimmelbestrijdingsmiddelen in aardbei!
Probleemstelling
In de bedekte teelt van aardbeien wordt er de laatste jaren meer en meer gebruik gemaakt van UV-C licht ter bestrijding van echte meeldauw. Deze duurzame en residuvrije behandeling vindt ’s nachts plaats met behulp van een UV-robot. UV-C licht doodt DNA van de meeldauw-schimmel af, zonder hierbij planten of vruchten te beschadigen.
De vraag rijst nu echter wel wat het effect van UV-C is wanneer het in een IPM-schema gecombineerd wordt met bio-fungiciden op basis van nuttige schimmels (zoals bv. Botector). Doodt UV-C licht ook (de nuttige sporen van) Botector af, of zijn beide residuvrije schimmelbestrijdingsmiddelen compatibel?
Proefopzet
Om bovenstaand vraagstuk op te lossen, werd er in 2025 binnen het meerjarige Vlaio-Project Mucor een proef opgezet om deze compatibiliteit te onderzoeken. Deze proef vond plaats in een samenwerking tussen Proefcentrum Fruitteelt en Proefcentrum Hoogstraten.
De proef vond plaats op een voorjaarsteelt aardbeien (geplant half maart op stelling) op Proefcentrum Hoogstraten. In Tabel 1 worden het behandelschema van de verschillende objecten weergegeven:
Tabel 1: Behandelschema proef UV-c - Botector
Het IPM-schema betreft een combinatie van chemische en biologische toepassingen. De laatste toepassing in dit schema vond plaats op 12/06 en was een behandeling met Topaz + Kenja.
Vanaf 13/06 vonden in de verschillende objecten dan nog enkel behandelingen met Botector of UV-C plaats. In het UV-C schema werd er op 13/06 en 16/06 overdag behandeld met Botector, waarna er ’s nachts UV-C toegepast werd. Op 19/06 werden er vruchten geoogst en opgestuurd naar Proefcentrum Fruitteelt. Hier werden de overlevende schimmelsporen (van Botector) die op de vruchten aanwezig waren, uitgeplaat op petriplaten om ze dan later te tellen en beoordelen.
Proefresultaten
In onderstaande figuur worden de resultaten van deze proef weergegeven:
Figuur 1: Petriplaten met schimmelsporen van Botector bij de verschillende proefobjecten
Op de bovenste 2 platen zien we de ontwikkeling van het Controle-object, waarbij enkel 2 behandelingen met Botector gebeurd zijn. Hier zie je een goede ontwikkeling van de nuttige schimmelsporen van Botector.
De 2 middelste platen zijn deze van het IPM-object. Hier zien we een duidelijk negatief effect van de voorgaande behandelingen (voor 13/06) op de ontwikkeling van de nuttige schimmel.
De onderste 2 platen zijn deze van het UV-C object. Hier zien we duidelijk dat de schimmelsporen van Botector goed ontwikkeld zijn, waarbij er geen verschil is met de controle. Hieruit kunnen we dus afleiden dat er geen negatief effect is van UV-C op de ontwikkeling/groei van Botector.
Conclusies
Met deze proef hebben we aangetoond dat UV-C licht geen negatief effect vertoont op de ontwikkeling van Botector. Beide residuvrije en duurzame bestrijdingstechnieken van schimmelziekten kunnen dus perfect gecombineerd worden in een schema. Hierbij moeten we uiteraard wel nog steeds rekening houden met de compatibiliteit van Botector met andere gewasbeschermingsmiddelen (zie compatibiliteitslijst).